Türk Limanlarında Mavi Kart Uygulaması

Mavi Kart nedir?

Mavi Kart, teknelerden kaynaklanan atıkların (pis su, sintine suyu, atık yağ ve evsel atık) denize verilmesini önlemek amacıyla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen atık takip sistemidir. Teknenin atıklarını hangi tarihte, hangi atık kabul tesisine verdiği sisteme kaydedilir; böylece denetimde teknenin atık geçmişi çevrim içi olarak görülebilir.

Kimler kapsamdadır?

Atık üreten donanıma (tuvalet, lavabo, duş, sintine, iç takma motor vb.) sahip yatlar, özel ve ticari tekneler.
Bayrağı ne olursa olsun Türk karasularında bulunan tekneler; yabancı bayraklı yatlar da sisteme dahildir.
Yalnızca dıştan takma motor yağı dışında atık üretmeyen küçük tekneler kapsam dışındadır.
Büyük gemiler (150 GRT ve üzeri tankerler ile 400 GRT ve üzeri diğer gemiler) Mavi Kart yerine Gemi Atık Takip Sistemi'ne (GATS) tabidir.

Temel kurallar

Kayıt	Kayıt ücretsizdir; en yakın marina, yat limanı, balıkçı barınağı veya atık kabul tesisine başvurularak yapılır ve tekneye Mavi Kart numarası verilir.
Mevcut kartlar	Eski Mavi Kart kayıtları Denizcilik Atıkları Uygulaması'na (DAU) aktarılmıştır; mevcut numara ile işlem yapılmaya devam edilir, kartın yenilenmesi gerekmez.
Atık teslimi	Atıklar yalnızca yetkili atık kabul tesislerine veya atık alım teknelerine verilir. Her teslimde transfer formu düzenlenir; bir nüshası kaptanda kalır.
Denetim	Sahil Güvenlik ve yetkili kurumlar denizde veya limanda teknenin son atık teslim kaydını sorgulayabilir. Seyir süresine göre makul aralıklarla atık verilmemiş olması denetim sebebidir.

İşlem akışı

Kayıt — Tekne bilgileri (ruhsat/tescil, sahip, boy) ile marina veya atık kabul tesisine başvurulur; Mavi Kart numarası alınır.
Seyir ve biriktirme — Pis su ve sintine atıkları teknedeki tanklarda biriktirilir; denize deşarj yapılmaz.
Atık teslimi — Atıklar pompa istasyonuna veya atık alım teknesine verilir, transfer kaydı sisteme işlenir.
Kayıtların saklanması — Teslim belgeleri teknede saklanır ve denetimde ibraz edilir.

Dayanak mevzuat ve uygulama

2872 sayılı Çevre Kanunu ve Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü Yönetmeliği.
Denizcilik Atıkları Uygulaması Hakkında Genelge (2022/14, 09.09.2022): Mavi Kart Sistemi ve GATS bu genelge ile tek çatı altında toplanmıştır.
Özel teknelerde, tuvaleti olan teknelerde pis su tankı ve güvertede tahliye bağlantısı bulundurulması gerekir.

ÖNEMLİ UYARI
Atıkların denize verilmesi 2872 sayılı Çevre Kanunu kapsamında idari para cezasını gerektirir; cezalar tekne boyu/tonajına göre belirlenir ve her yıl güncellenir. Seyre çıkmadan önce tankların boşaltılmış ve teslim kayıtlarının güncel olması önerilir.